In Skukuza, het hoofdrustkamp van het Nationaal Krugerpark, werden vrijdag tijdens een druk bijgewoonde ceremonie 57 nieuwe Field Rangers (veldwachters) aangesteld. De belangrijkste taak van deze parkwachters is het aanpakken van de stroperij - en dan vooral die op neushoorns. Alleen dit jaar al hebben stropers 94 neushoorns afgemaakt in Zuid-Afrika: 38 in het Nationaal Krugerpark, 21 in de provincie KwaZulu-Natal, 10 in de provincie North West, 9 in de provincie Limpopo, 7 in de provincie Gauteng, 5 in de provincie Mpumalanga en 4 in de provincie Oost-Kaap. Het aantal voor KwaZulu-Natal is relatief gezien laag omdat de wildparken van die provincie het hoogste aantal neushoorns tellen en omdat KZN enkele specifieke neushoornwildparken heeft zoals Hluhluwe/Umfolozi, Ndumu, Mkuzi en Ithala. Van de hoorn van de neushoorn, eigenlijk geperst haar, wordt in Aziatische landen beweerd dat het potentiebevorderend is. Daarom wordt er op de zwarte markt -er bestaat uiteraard geen officieel circuit- enorm veel geld betaald voor die hoorn.

SANParks (South African National Parks) is de grootste parkbeheerder van Zuid-Afrika. David Mabunda, CEO van SANParks zei tijdens de plechtigheid in Skukuza dat SANParks-rangers dit jaar al 22 stropers opgepakt hebben en dat SANParks intussen al 5,2 miljoen Rand (463.000 euro) geïnvesteerd heeft in de strijd tegen stropers. Hij vermeldde o.a. de aankoop van fietsen en motoren, de huur van een sportvliegtuig voor patrouillevluchten en de aankoop van nachtkijkers. De CEO van de Parkeraad loofde ook de nationale minister van Milieu en de provinciale ministers van Milieu voor hun "pro-active discussion around a possible establishment of a national unit or strategy that will deal with the scourge of environmental crimes including poaching in national, provincial as well as in private lands." Tenslotte kondigde Mabunda aan dat de gesprekken met de legertop in een vergevorderd stadium zijn en dat er spoedig een mededeling zal komen wanneer de legerpatrouilles effectief heringevoerd worden.

Kortom, vrijdag was het één en al euforie, en het leek alsof Zuid-Afrika de oorlog tegen de stroperij gewonnen had. Maar niets is minder waar, en bij dierenrechtenorganisaties is men zelfs heel pessimistisch. In maart 2007 waarschuwde Animal Rights Africa (ARA) in een eerste rapport al voor een gevaarlijke stijging van de stroperij in Zuid-Afrika. In augustus 2009 werd dat herhaald in een tweede rapport. Michele Pickover van ARA is duidelijk: "Poaching of rhinos in South Africa has reached the highest levels in decades" - de stroperij op neushoorns in Zuid-Afrika staat nu op het hoogste niveau in tientallen jaren. Maar wat doen de ministers van Milieu? Ze "discussiëren pro-actief", ze werken aan een strategisch plan en misschien zelfs aan een nationale anti-stroperij-eenheid (cfr Mabunda tijdens zijn speech in Skukuza). Nochtans is de situatie dramatisch en moet er onmiddellijk actie komen. De 57 rangers die SANParks vrijdag aangesteld heeft kunnen de klus immers onmogelijk alleen klaren. Het Krugerpark is 19.633 km² groot. Als de 57 rangers zowel overdag als 's nachts zouden patrouilleren, 7 dagen op 7 en met twee rangers per team, moet elke team per dag een gebied van 1.377 km² controleren: dat komt overeen met de helft van de provincie Antwerpen. SANParks heeft dus externe hulp nodig, en tot 2005 was dat het leger, dat patrouilleerde in het meest kwetsbare deel van het Krugerpark: het grensgebied met Mozambique. De 450 km lange oostelijke grens van het Krugerpark is namelijk de grens tussen Zuid-Afrika en Mozambique en de meeste stropers worden in die regio opgepakt. Maar in 2005 heeft de regering van Zuid-Afrika beslist om het leger terug te trekken: de patrouilles werden als te beledigend tegenover Mozambique beschouwd.

Vrijdag sprak SANParks stoere taal: "we laten aan de stropers weten dat we hen zullen opsporen én vinden, en dat ze hun straf niet zullen ontlopen". Nochtans bewijzen de harde cijfers dat SANParks de strijd verloren heeft. Enkel het leger - de South African Defence Force - kan het tij doen keren. Bovendien zal de bush tam-tam snel het nieuws verspreiden dat het leger terug in het Krugerpark patrouilleert, en dat gerucht alleen al zal voldoende zijn om stropers weg te houden uit Zuid-Afrika's grootste en oudste wildpark. Dat heeft het verleden immers bewezen. Overigens, als bezoeker van het Krugerpark zal je van die legerpatrouilles niks merken want het grensgebied waarin ze opereren ligt op grote afstand van de wegen waarop de toeristen rijden.

• "SANParks declares war on poachers" - 23 juli 2009
• "SANParks steps up the fight against poaching" - 23 oktober 2009
• "Zuid-Afrikaans leger gaat terug patrouilleren in het Krugerpark" - 7 augustus 2009
• Animal Rights Africa : "neushoorns in Zuid-Afrika" - aug 2009 (pdf van 887 kB)
• Animal Rights Africa : "stroperij in Afrika" - maart 2007 (pdf van 1,52 Mb)
• ons topic Op safari

24 oktober 2009 - www.infozuidafrika.be - www.infozuidafrika.nl