Deze week is in Zuid-Afrika het strafproces begonnen over de grootste roof in Zuid-Afrika ooit. Op 5 maart 2006, rond 07u 's ochtends, werd op de luchthaven van Johannesburg een Boeing 747 van South African Airways na de landing vanuit Londen beroofd van 100 miljoen Rand (toen 13,6 miljoen Euro). Vlucht SAA SA237 was normaal verlopen, al wisten de 250 passagiers niet dat er in de cargoruimte zo'n belangrijke lading stak. Maar tijdens het taxiën van de landingsbaan naar de gate werd het vliegtuig tot stoppen gedwongen door negen gewapende mannen in enkele auto's. Ze openden de cargo-deur van het vliegtuig en ze wisten direct wat ze moesten hebben: enkele koffers met voor 100 miljoen Rand cash in bankbriefjes: Amerikaanse Dollar, Zuid-Afrikaanse Rand, Euro. Een tijdje ervoor hadden ze de twee aanwezige politieagenten van de ingang van de luchthaven ontwapend en vastgebonden. Al snel tijdens het onderzoek bleek dat er maar heel weinig mensen op de hoogte waren van het transport. De speurders splitsten hun aandacht dus toe op het personeel van Guardforce, de bewakingsfirma die het geld moest ophalen en overbrengen naar een depot van de South African Reserve Bank (de Zuid-Afrikaanse nationale bank). Toen de dag na de feiten Fox Shikunwela Sithole en Eddie Ubisi van Guard Force niet kwamen opdagen voor hun werk werd onmiddellijk een link gelegd met de overval. De politie verspreidde via een nationaal opsporingsbericht de personalia van de twee alsook de vermoedelijke auto waarmee ze reden, en een paar uur later werden ze opgepakt in de provincie Limpopo, net voor ze de grens van Zuid-Afrika met Zimbabwe zouden oversteken. Ontkennen hielp niet want ze hadden een deel van de buit bij zich. De aanhouding van twee daders zorgde voor een kettingreactie, en na enkele weken zaten de meeste van de negen daders al vast. Eén van hen, een zekere Nazir Ishmail, werd getuige van de staat. In het Zuid-Afrikaans rechtssysteem betekent dit dat hij in ruil voor volledige bekentenissen voorlopige vrijlating krijgt, alsook een voorwaardelijke celstraf bij eventuele veroordeling. Voor de speurders was het daarna niet zo moeilijk om heel de roof te reconstrueren.

Het onderzoek bracht ook een heel ongewoon feit aan het licht. De leider van het onderzoeksteam, politiekapitein Gregory Paulse, vertelde deze week in het Hooggerechtshof dat de meeste bendeleden op de ochtend van de roof om 05u naar een toverdokter in Soweto gingen. De traditionele dokter gaf hen ‘muti' dat hen zou beschermen tegen de politie. ‘Muti' is een Afrikaans wondermiddel dat helpt tegen alle kwalen en problemen, van griep via reuma tot liefdesverdriet. Voor ze naar de luchthaven reden kregen de gangsters het muti tovermiddel waarmee ze zich moesten wassen. De muti heeft blijkbaar enkel gewerkt op de dag van de roof: de diefstal zelf verliep zoals gepland maar Themba Phutitsi, één van de gangsters, is vorig jaar overleden. Nazir Ishmail, een andere dader en nu de staatsgetuige, is terminaal ziek. Dinsdag moest het proces zelfs even geschorst worden omdat hij ineengestuikt was en naar het ziekenhuis moest voor verzorging. Luchthavenexploitant ACSA en bewakingsfirma Guard Force zijn in dit Zuid-Afrikaans strafproces burgerlijke partij. Maar eens het proces in het Hooggerechtshof van Zuid-Afrika afgelopen is, wordt in Londen een burgerlijk proces tegen ACSA en Guad Force opgestart. De Britse firma UK International vraagt namelijk een ferme schadevergoeding wegens ‘ladingverlies'.

11 juni 2010 - www.infozuidafrika.be - www.infozuidafrika.nl